Gweithwyr swyddfa yn eistedd wrth ddesg â gliniadur

Heriau cynnal adolygiad ar y cyd…

Mae un o’r arolygiadau rwyf yn gweithio arnynt ar hyn o bryd yn ymwneud ag iechyd y meddwl. Mae’n brosiect ar y cyd rhwng Arolygiaeth Gofal a Gwasanaethau Cymdeithasol Cymru (AGGCC), sef yr arolygiaeth yr wyf i’n gweithio iddi, ac Arolygiaeth Iechyd Cymru (AIC).

Rydym yn ymchwilio i sut mae Timau Iechyd Cymunedol yn darparu gofal, cefnogaeth a thriniaeth i oedolion sydd â phroblemau iechyd meddwl. Fel rhan o’r adolygiad hwn, rydym yn cynnal ymweliadau arolygu ag un Tîm Iechyd Meddwl Cymunedol ym mhob un o’r 7 bwrdd iechyd yng Nghymru. Rydym yn cynnal cyfweliadau gydag uwch swyddogion mewn byrddau iechyd ac awdurdodau lleol. Hefyd rydym yn ymgynghori ag amrywiaeth eang o randdeiliaid, gan gynnwys defnyddwyr gwasanaethau a’u gofalwyr/teuluoedd, i glywed eu barn am y gwasanaethau maent yn eu derbyn.

Os oes gennych chi ddiddordeb, gallwch gymryd rhan yn yr adolygiad (agorir mewn ffenest newydd).

Hyd yma rydym wedi cwmpasu, cynllunio a chwblhau pedwar ymweliad arolygu ac mae ein gwaith ar y cyd wedi bod yn gymharol hyd yma, er yn heriol ar adegau.

Mae ein methodoleg Arolygu’n cynnwys cyfuniad o ddulliau arferol AIC ac AGGCC. Rydym wedi wynebu rhai heriau – fel a ddylid cynnal ymweliadau gyda neu heb rybudd; dod i gytundeb ynghylch y defnydd o iaith, h.y. “claf”, “defnyddiwr gwasanaeth” a sut i gasglu tystiolaeth o arolygiadau.

Er hynny, rydym wedi canfod dull, gan gynnwys cynllunio a chreu adnoddau asesu, sy’n galluogi i ni gynnal gwerthusiad cyfannol o ansawdd y gofal, y gefnogaeth a’r driniaeth, yn ogystal â chydymffurfiaeth â deddfwriaeth iechyd meddwl a gofal cymdeithasol.

Arweinir y timau arolygu gan AIC ac maent yn cynnwys nifer cyfartal o adolygwyr AIC ac AGGCC. Mae hyn wedi creu rhai heriau ac wedi tynnu sylw at y gwahaniaethau yn y ffordd rydym yn gweithio. Er enghraifft, ymweliadau cartref â defnyddwyr gwasanaeth/gofalwyr yn erbyn ymweliadau swyddfa; y ffordd rydym yn rheoli pryderon brys; a lefel y manylder i’w gynnwys yn yr adborth rhagarweiniol ar lafar.

Er hynny, rydym wedi cytuno ar ddull ar y cyd ac wedi creu timau arolygu cymysg. Mae hyn wedi helpu gyda sicrhau cydbwysedd da o dystiolaeth, drwy drafodaeth fywiog am yr achosion a adolygir a’r staff, y defnyddwyr gwasanaeth a’r gofalwyr rydym wedi’u cyfweld. Hefyd, mae canlyniad positif iawn, sef ein bod, yn broffesiynol, wedi dysgu llawer oddi wrth ein gilydd.

Er ei bod yn ddyddiau cynnar – nid ydym wedi cwblhau adroddiad yr arolwg yn llawn eto – o’m profiad personol i’n cymryd rhan mewn dau ymweliad arolygu, rwyf i’n credu bod ein dull ni o weithio ar y cyd eisoes yn creu gwerthusiad cyffredinol o’r gwasanaethau, sy’n gweithio’n well wrth i bawb gydweithio. Rwyf i’n hyderus iawn y bydd hyn yn cael ei adlewyrchu yn y pen draw yn ein hadroddiad cenedlaethol cyffredinol ar y cyd a gaiff ei gyhoeddi y flwyddyn nesaf.

Am yr awdur

Bobbi JonesMae Bobbie Jones wedi gweithio fel arolygydd i AGGCC gyda’r awdurdod lleol ers 2013. Cyn hyn, gweithiai Bobbie fel arolygydd gydag Arolygiaeth Prawf Ei Mawrhydi ar ôl treulio gyrfa o fwy nag 20 mlynedd yn y Gwasanaeth Prawf Cenedlaethol.

Cymhwysodd Bobbie fel gweithiwr cymdeithasol yn 1991 ac, ers hynny, mae wedi cwblhau gradd Meistr ym Mhrifysgol Caergrawnt mewn Troseddeg, Penydeg a Rheoli.

Mae Bobbie’n mwynhau garddio, ymlacio gyda llyfr da a chwarae gyda’i hwyrion a’i hwyresau.

Cydweithio i gyflawni adolygiad ar y cyd o drefniadau llywodraethu ym Mwrdd Iechyd Prifysgol Betsi Cadwaladr 2017

Mae Swyddfa Archwilio Cymru ac Arolygiaeth Gofal Iechyd Cymru (AGIC) wedi cwblhau eu pedwerydd adolygiad ar y cyd o drefniadau llywodraethu ym Mwrdd Iechyd Prifysgol Betsi Cadwaladr, ar 29 Mehefin 2017.

Clawr yr adroddiadDaethant i’r casgliad fod angen gwneud llawer o hyd, er bod y Bwrdd Iechyd ar y trywydd iawn. Gellir ddarllen yr adroddiad ar wefan Swyddfa Archwilio Cymru [agorir mewn ffenest newydd] ac ar wefan AGIC [agorir mewn ffenest newydd].

Fodd bynnag, nid diben y blog hwn yw canolbwyntio ar y casgliadau y daethpwyd iddynt. Yn hytrach,  mae’n seiliedig ar drafodaethau yr wyf i wedi’u cael ag aelodau’r tîm adolygu. Diben y blog yw myfyrio ar eu profiadau, a thrwy wneud hynny, amlygu manteision cydweithredu a nodi rhai ffactorau a gyfrannodd at weithio ar y cyd yn llwyddiannus a rhai o’r heriau posibl. Efallai nad yw’r hyn sy’n dilyn yn astrus iawn, ond rwy’n gobeithio y bydd y safbwynt gwahanol hwn ar archwilio ac arolygu yn ddiddorol i chi.

Cafwyd gwerth ychwanegol o gydweithio mewn nifer o ffyrdd, yn arbennig wrth gyfleu i’r Bwrdd Iechyd ddifrifoldeb yr heriau y mae’n eu hwynebu

O ran aelodau’r tîm adolygu, mae’r weithred o gael Swyddfa Archwilio Cymru ac AGIC at ei gilydd i gynnal yr adolygiad ar y cyd yn bwysig oherwydd ei fod yn rhoi neges glir i’r Bwrdd Iechyd a’i bartneriaid a’i randdeiliaid o ddifrifoldeb y pryderon am drefniadau llywodraethu yn y Bwrdd Iechyd.

Caiff y neges ei hatgyfnerthu gan mai’r adolygiad ar 29 Mehefin 2017 oedd y pedwerydd mewn cyfres o waith ar y cyd a wnaed ers 2012. Yn ystod y cyfnod hwnnw, mae’r adolygiadau ar y cyd o Betsi Cadwaladr gan AGIC a Swyddfa Archwilio Cymru wedi eu sefydlu yn gofnodion awdurdodedig o’r cynnydd a wnaed gan y Bwrdd Iechyd o ran mynd i’r afael â’r heriau mae’n eu hwynebu.

Dylai pwyslais y neges ac awdurdod yr adroddiad gynyddu’r tebygolrwydd y bydd y Bwrdd Iechyd yn cymryd camau yn y meysydd sy’n dal i beri pryder. Mae hyn yn cynnwys y pryder nad yw’r Bwrdd Iechyd wedi datblygu cynllun clir ar gyfer sut y dylid ail-lunio gwasanaethau clinigol yng Ngogledd Cymru i sicrhau eu bod yn hyfyw yn glinigol ac yn ariannol.

Trwy ddefnyddio sgiliau a phrofiadau perthnasol staff AGIC a Swyddfa Archwilio Cymru, crëwyd persbectif mwy cynhwysfawr o’r system gyfan o ran sut y mae prosesau’r Bwrdd Iechyd yn gweithio o brofiadau’r claf i fyny. Yn fras, cyfrannodd staff Swyddfa Archwilio Cymru arbenigedd a gwybodaeth am faterion ariannol a llywodraethu, a chyfrannodd staff AGIC wybodaeth am ofal a diogelwch cleifion.

‘Mae’n swnio’n ystrydebol, ond mae cydweithio llwyddiannus yn dechrau gyda pharodrwydd i gydweithio a thrwy gydnabod arbenigedd a sgiliau pobl eraill’

Yr unig her a nodwyd oedd diffyg man cyfrannol i gadw gwybodaeth, gan arwain at y rheidrwydd i rannu gwybodaeth drwy e-bost. Felly beth, yn ôl y tîm adolygu, oedd yn gyfrifol am lwyddiant y prosiect? A pha gyngor y byddai’n ei roi i eraill sy’n bwriadu gwneud gwaith tebyg ar y cyd? Yn sicr, mae llwyddiant y gwaith hwn i raddau helaeth yn ganlyniad y ffaith mai hwn oedd y pedwerydd darn o waith ar y cyd, ac felly roedd dull sefydledig o gydweithio a dealltwriaeth dda ohono.

Dywedodd un o aelodau’r tîm wrthyf, er ei fod yn swnio braidd yn ystrydebol, fod angen i’r rheini sy’n dechrau gweithio ar y cyd fod yn barod i weithio ag eraill a chydnabod y sgiliau a’r arbenigedd y gall cydweithwyr mewn sefydliadau eraill eu cyfrannu.
Hefyd, dywedwyd bod y llwyddiant yn ymwneud â chadw golwg ar y nod cyffredinol, yn hytrach na bod yn ddogmatig ynglŷn â’r broses. Ar yr un pryd, roedd yn bwysig sicrhau bod trefniadau rheoli’r prosiect wedi’u nodi’n glir, a bod y prosiect wedi’i reoli’n drylwyr i’w gwblhau o fewn yr amserlen y cytunwyd arni. Ymddengys bod cyfathrebu clir a rheolaidd hefyd yn allweddol i lwyddiant y prosiect. Cafodd elfennau allweddol o’r broses eu cyflwyno ar y cyd, megis gwaith maes ac adrodd i fwrdd Betsi Cadwaladr.
Mae hyn yn cysylltu â sylw cynharach a wnaed ynghylch sut mae gweithio ar y cyd wedi helpu i gyfleu difrifoldeb yr heriau i’r Bwrdd Iechyd.

I gloi, cyfeiriodd dau arweinydd y prosiect at gydweithio yn y dyfodol, nid rhwng Swyddfa Archwilio Cymru ac AGIC, ond rhwng AGIC ac Arolygiaeth Gofal a Gwasanaethau Cymdeithasol Cymru (AGGCC) ar dimau iechyd meddwl yn y gymuned. Felly cadwch lygad am yr adroddiad ar y cyd hwnnw y disgwylir ei gyhoeddi ddechrau 2018, ac am flog tebyg i hwn yn sôn am brofiadau tîm adolygu ar y cyd AGIC ac AGGCC.

Ynglŷn â’r awdur

Llun o'r awdur, Emma GilesCymerodd Dr Emma Giles drosodd fel Rheolwr Rhaglen Arolygu Cymru ym mis Mawrth 2017. Cyn hyn, roedd Emma yn arweinydd archwilio perfformiad gyda Swyddfa Archwilio Cymru.

Mae Emma yn hoff iawn o weithgareddau awyr agored, yn cynnwys beicio mynydd a cherdded. Mae ganddi ddoethuriaeth mewn Troseddeg, a oedd yn edrych ar sut roedd troseddwyr a staff cyfiawnder troseddol yn deall tegwch, a beth roedd y gwahanol safbwyntiau hyn ynghylch tegwch yn golygu ar gyfer y perthynas rhwng staff a throseddwyr.

Athro yn dysgu mewn ysgol

Rhaglen Arolygu Cymru yn gwneud cynnydd da

Dywedir weithiau bod adolygwyr allanol fel bysiau; maent i gyd yn ymddangos ar yr un pryd. A’r her i bartneriaid Arolygu Cymru, fel y pedwar prif gorff adolygu allanol yng Nghymru, yw dangos ein bod yn gweithio gyda’n gilydd yn effeithiol i gynllunio a chyflawni ein gwaith. Mae cydweithio o’r fath yn hanfodol er mwyn manteisio i’r eithaf ar ein priod adnoddau cyfyngedig ac ychwanegu’r gwerth mwyaf at gyrff cyhoeddus sy’n cael eu hadolygu a phobl Cymru.

Clawr blaen yr adroddiadRydym wedi cyhoeddi adolygiad o’r cynnydd [agorir mewn ffenest newydd] a wnaed gennym wrth gyflawni ein rhaglen, menter i wella cydweithredu a chydweithio rhwng y pedwar corff adolygu allanol yng Nghymru.

Mae’r enghreifftiau a’r astudiaethau achos a ddisgrifir yn y papur yn dangos i ba raddau mae’r pedwar corff adolygu eisoes yn cynllunio ac yn cyflawni gwaith ar y cyd, ac yn dangos sut, eto i aralleirio ymadrodd arall a ddefnyddir yn gyffredin, mae pedwar pen yn well nag un.

Mae’r papur yn nodi trefniadau hirsefydlog ar gyfer cydweithio, fel uwchgynadleddau iechyd a chyfarfodydd chwarterol rhwng penaethiaid Arolygu. Mae hefyd yn amlinellu menter newydd ddiweddar gan Estyn [agorir mewn ffenest newydd] a gwelliannau i arferion presennol AGGCC [agorir mewn ffenest newydd] sy’n dangos ymhellach yr ymrwymiad i rannu gwybodaeth gan bartneriaid Arolygu Cymru. Mae’n darparu manylion am gydweithio, yn benodol, ond nid yn gyfan gwbl, ym meysydd addysg ac iechyd. Er enghraifft, adolygiadau ar y cyd gan Estyn a Swyddfa Archwilio Cymru [agorir mewn ffenest newydd] o’r pedwar consortiwm rhanbarthol ar gyfer gwella addysg ac adolygiadau ar y cyd gan Arolygiaeth Gofal Iechyd Cymru ac AGGCC o anableddau dysgu a threfniadau Diogelu Rhag Colli Rhyddid.

 

Y camau nesaf i Arolygu Cymru

Dros y 18 mis nesaf, bydd Arolygu Cymru yn datblygu ei adolygiad thematig cenedlaethol ar y cyd cyntaf ar bwnc gwasanaethau i bobl ifanc. Bydd gweithio ar draws eu priod gylchoedd gwaith yn y modd hwn yn galluogi partneriaid Arolygu Cymru i ystyried y gwasanaethau a ddarperir i bobl ifanc gan wahanol gyrff cyhoeddus yn fwy cynhwysfawr ac yn adrodd yn fwy cyfannol ar brofiadau pobl ifanc o wasanaethau.  Bydd blog arall yn y dyfodol agos am y gwaith ar y cyd mae partneriaid Arolygu Cymru yn ei wneud ar wasanaethau ieuenctid yng Nghymru. Yn ogystal, bydd blog arall am yr adolygiad ar y cyd arfaethedig gan Arolygiaeth Gofal Iechyd Cymru a Swyddfa Archwilio Cymru o lywodraethu ym Mwrdd Iechyd Prifysgol Betsi Cadwaladr.

Bydd partneriaid Arolygu Cymru hefyd yn parhau i ymgysylltu â Llywodraeth Cymru wrth iddi ddatblygu ei chynlluniau ar gyfer diwygio llywodraeth leol, fel y nodwyd ym Mhapur Gwyn mis Ionawr 2017 ar ddiwygio llywodraeth leol.

Ynglŷn â’r awdur

emma-gilesCymerodd Dr Emma Giles drosodd fel Rheolwr Rhaglen Arolygu Cymru ym mis Mawrth 2017. Cyn hyn, roedd Emma yn arweinydd archwilio perfformiad gyda Swyddfa Archwilio Cymru.

Mae Emma yn hoff iawn o weithgareddau awyr agored, yn cynnwys beicio mynydd a cherdded. Mae ganddi ddoethuriaeth mewn Troseddeg, a oedd yn edrych ar sut roedd troseddwyr a staff cyfiawnder troseddol yn deall tegwch, a beth roedd y gwahanol safbwyntiau hyn ynghylch tegwch yn golygu ar gyfer y perthynas rhwng staff a throseddwyr.

Gofalwr benywaidd yn gwneud cacennau bach gyda defnyddiwr gwasanaeth benywaidd

Dewis a llais: dull unedig o weithredu

Arweiniodd dull unedig o gydweithredu wrth i Arolygiaeth Gofal Iechyd Cymru (AGIC) ac Arolygiaeth Gofal a Gwasanaethau Cymdeithasol Cymru (AGGCC) gynnal arolygiad ar y cyd at lansio adroddiad llwyddiannus yn cynnwys defnyddwyr gwasanaeth a gofalwyr, ac ymdrech fawr ar gyfryngau cymdeithasol ar y diwrnod.

Gan gyhoeddi ein canfyddiadau ym mis Mehefin, aethom ni – y ddwy arolygiaeth – ati i herio byrddau iechyd ac awdurdodau lleol i wella’r gwaith o gynllunio a darparu gwasanaethau ar gyfer pobl ag anableddau dysgu.

Gyda’n gilydd, cyflwynwyd rhaglen arolygu genedlaethol hirfaith gennym mewn chwe awdurdod lleol a bwrdd iechyd lleol, i weld sut roedd gwasanaethau’n cael eu cynllunio a’u darparu i bobl yn yr ardaloedd hynny.

Cawsom gyfle i gyfarfod grwpiau rheoli a chynnwys, gan gynnwys Pobl yn Gyntaf Cymru Gyfan [agorir mewn ffenest newydd] a Fforwm Cymru Gyfan ar gyfer Rhieni a Gofalwyr [agorir mewn ffenest newydd], a chynhyrchwyd adroddiad ar gyfer Cymru gyfan gennym a’i lansio mewn digwyddiad yn iSmooth [agorir mewn ffenest newydd], menter gymdeithasol gan Mencap Cymru [agorir mewn ffenest newydd] yn Rhydaman.

Roedd hyn yn gwbl briodol ar gyfer yr adroddiad arbennig yma, gan roi mwy o ystyr iddo na phe bai wedi cael ei lansio mewn lleoliad cyffredinol ar gyfer cynadleddau.
Mae gan lawer o aelodau staff iSmooth anableddau dysgu ac roedd yn bwysig bod y lleoliad yn berthnasol i’r mathau o broblemau sy’n cael eu trafod yn yr adroddiad, am y gefnogaeth sydd ar gael i bobl ag anableddau dysgu.

Dywedodd Kevin Barker, arolygydd ac arweinydd AGGCC yn yr arolygiad, bod y broses yn dangos ymrwymiad i wneud yr hyn rydym yn disgwyl i eraill ei wneud: cydweithio i sicrhau canlyniad gwell.

“Mae gweithredu’n dweud cymaint mwy bob amser na geiriau,” dywedodd.

Yr adwaith ar-lein

Roedd geiriau’n bwysig iawn ar ddiwrnod lansio’r adroddiad hefyd, gyda mwy nag 8,000 o bobl wedi gweld y negeseuon trydar ar sianel Twitter @CSSIW [agorir mewn ffenest newydd] – y sianel Saesneg – rhwng 28 a 29 Mehefin. O blith y bobl hynny a welodd y negeseuon trydar, roedd 2.2% ohonynt wedi naill ai glicio arnynt, clicio ar y dolenni ynddynt neu agor y lluniau.

Y neges drydar fwyaf poblogaidd o’r lansiad, a welwyd gan fwy na 2,240 o bobl, oedd y fideo o Wayne Crocker, Cyfarwyddwr Mencap Cymru. Cafodd y neges ei haildrydar 7 gwaith a’i hoffi 7 gwaith, gan bartneriaid fel Mencap Cymru.

Yn y cyfamser, cyrhaeddodd y negeseuon trydar ar sianel Gymraeg AGGCC ar Twitter, @Arolygu_gofal, 2,000 o bobl yn ystod y deuddydd. O blith y bobl hynny a welodd y negeseuon trydar, cliciodd 0.8% ohonynt arnynt neu ar y dolenni.

O ran sianel Twitter @HIW_Wales [agorir mewn ffenest newydd], a oedd yn aildrydar negeseuon AGGCC drwy gydol y deuddydd, cyrhaeddodd eu negeseuon trydar hwy 283 o bobl, ac ar gyfartaledd roedd 0.4% ohonynt wedi dangos diddordeb ynddynt.

Profiad dysgu gwerthfawr

Mae cydweithio ar raglen arolygu mor bwysig wedi bod yn brofiad dysgu gwerthfawr i’r ddau sefydliad, dywedodd Alun Jones, cyfarwyddwr arolygu, rheoleiddio ac ymchwilio AGIC [agorir mewn ffenest newydd].

“Mae’r adroddiad arolygu cenedlaethol o ganlyniad, ac adroddiadau unigol yr awdurdodau lleol/byrddau iechyd, yn gyfoethocach ac yn fwy pwerus oherwydd cyfraniad y ddwy arolygiaeth,” dywedodd.

“Mae ein gwaith ni wedi galluogi i ni daflu goleuni ar y ffordd mae sefydliadau’n cydweithio i gynllunio a darparu gwasanaethau anableddau dysgu.

“Rydyn ni wedi gwneud nifer o argymhellion pwysig sy’n galw am gydweithio mwy effeithiol er lles y bobl sydd ag anableddau dysgu a’u gofalwyr.”

Tyrchu’n ddyfnach

Roedd modd llunio adroddiadau cyfoethocach a mwy pwerus drwy dyrchu’n ddyfnach gyda’n dull o arolygu, esboniodd rheolwr adolygu AGIC, Emma Philander.

“Yn fy marn i, rydw i’n teimlo bod y gofal a’r gefnogaeth o’r ansawdd gorau ar gyfer oedolion sydd ag anableddau dysgu’n sicrhau eu bod yn diwallu holl anghenion y person,” dywedodd.

“Wrth i AGIC ac AGGCC gydweithio, roedden ni’n gallu asesu’n well i weld a oedd y gwasanaethau’n diwallu holl anghenion y bobl, o bersbectif iechyd a gofal cymdeithasol.

“Roedd cydweithio’n golygu ein bod ni wedi gallu edrych ar gymhlethdod y cydweithredu rhwng staff iechyd a staff gofal cymdeithasol a’r effaith roedd hyn yn ei chael ar bobl sydd ag anableddau dysgu.

“Roedd yn golygu bod posib i ni dyrchu’n ddyfnach gyda’n dull o weithredu a dal yr awdurdodau lleol a’r byrddau iechyd i gyfrif er mwyn gwella gwasanaethau i bobl ag anableddau dysgu.

“Rydw i’n teimlo bod y ddau sefydliad wedi dysgu oddi wrth ddulliau ei gilydd o weithredu ac rydyn ni’n edrych ymlaen at adeiladu ar hyn a chydweithio mwy yn y dyfodol.”

Roedd rheolwr polisi a deddfwriaeth AGIC, Nia Roberts, yn cytuno.

“Un o’r pethau da eraill am y gwaith yma oedd ein bod ni wedi edrych ar fyrddau iechyd ac awdurdodau lleol ar wahanol lefelau,” esboniodd.

“Fe welson ni sut roedd cydweithwyr o wasanaethau iechyd a chymdeithasol yn cydweithio ar y rheng flaen i ddarparu gofal a chefnogaeth i unigolion sydd ag anableddau dysgu.

“Hefyd fe wnaethon ni ofyn i uwch gynrychiolwyr y byrddau iechyd a’r awdurdodau lleol esbonio sut maen nhw’n cynllunio ac yn comisiynu i ddiwallu anghenion yr holl bobl sydd ag anableddau dysgu yn eu hardal. Roedd hyn yn cynnwys craffu gan AGGCC ac AGIC.

“O gofio am ddarpariaethau’r Ddeddf Gwasanaethau Cymdeithasol a Llesiant (Cymru), roedd hwn yn waith pwysig ac roedd yn gyfoethocach gan fod y ddwy arolygiaeth yn cymryd rhan.”

Dyma gasgliad arweinydd prosiect AGGCC, Kevin Barker.

“Roedd llawer o fanteision i’r gwaith ar y cyd rhwng AGGCC ac AGIC yn yr arolwg yma, ac yn sicr o ran ystod ac ansawdd y dystiolaeth a gyflwynwyd,” dywedodd.

“Mae pobl ag anableddau a’r teulu sy’n gofalu amdanyn nhw angen help a chefnogaeth yn aml gan wasanaethau iechyd a chymdeithasol. Maen nhw’n disgwyl dull unedig o weithredu gan y bobl a’r asiantaethau sy’n gysylltiedig â hyn ac felly hefyd yr arolygiaethau.”

Mae posib darllen yr adroddiad arolygu ar y cyd ar y wefan AGGCC [Agorir mewn ffenest newydd].

Pobl yn cerdded heibio stondinau arddangosfeydd yn Sioe Frenhinol Cymru

Dysgwch ragor am Arolygu Cymru yn Sioe Frenhinol Cymru

Mae’n bleser gennym gyhoeddi y bydd Arolygu Cymru yn dod yn llu i Sioe Frenhinol Cymru [agorir mewn ffenest newydd] eleni yn Llanfair-ym-Muallt, 18-21 Gorffennaf.

Gan arddangos gyda’i gilydd am y tro cyntaf ers cychwyn y sioe, bydd cynrychiolwyr o Arolygiaeth Gofal Iechyd Cymru [agorir mewn ffenest newydd], Estyn [agorir mewn ffenest newydd], Swyddfa Archwilio Cymru [agorir mewn ffenest newydd] ac Arolygiaeth Gofal a Gwasanaethau Cymdeithasol Cymru [agorir mewn ffenest newydd] (AGGCC) yn siarad ag ymwelwyr am y gwaith y maent yn ei wneud yn unigol a chyda’i gilydd i helpu gwasanaethau cyhoeddus yng Nghymru i wella.

Gyda’n gilydd, byddwn yn gofyn i bobl faint maent yn ei wybod am ein gwaith a chasglu adborth er mwyn helpu i lywio ein cyfathrebu â’r cyhoedd yn y dyfodol. Yn ogystal, bydd llawer i’w weld ac i’w wneud ar ein stondin. Byddwn yn dangos rhywfaint o’n cydweithio drwy astudiaethau achos ac yn dangos rhai o’n prosiectau diweddaraf. Bydd man chwarae bach i blant hefyd.

Mae tîm Estyn yn edrych ymlaen at gyfarfod â rhieni, athrawon a dysgwyr a all fod â diddordeb mewn clywed am y ffordd y gall arolygiadau o ysgolion a darparwyr addysg a hyfforddiant eraill newid o fis Medi 2017.

Mae Arolygiaeth Gofal Iechyd Cymru yn mynd i’r sioe am y tro cyntaf eleni a byddant yn codi ymwybyddiaeth o’r gwaith yn yr arolygiaeth ac yn ceisio barn ar brofiadau pobl o wasanaethau gofal iechyd. Lansiwyd eu gwefan newydd fis diwethaf ac mae’r tîm yn edrych ymlaen at gyfarfod ag ymwelwyr a gofyn am eu barn.

Yn stondin AGGCC, gwahoddir pobl i gyfarfod ag arolygwyr a darganfod sut i gymryd rhan yng ngwaith yr arolygiaeth.  Gall ymwelwyr hefyd ddysgu rhagor am arolygu, cofrestru, gorfodi a cheisio cyngor ar ddewis gwasanaethau gofal.

Mae Swyddfa Archwilio Cymru yn dychwelyd am ei hail flwyddyn ac yn edrych ymlaen at gael sgyrsiau â’r cyhoedd am rôl archwilio allanol wrth ddwyn gwasanaethau cyhoeddus i gyfrif am eu defnydd o arian cyhoeddus ac wrth gynorthwyo gwelliant.

Felly, p’un a ydych yn ymweld â’r sioe gyda theulu, ffrindiau neu gydweithwyr, dewch i gyfarfod â’r staff cyfeillgar yn stondin Arolygu Cymru, rhif D275, a dysgu rhagor am ein gwaith.

Senedd

Mae ein gwaith ni’n eich helpu chi i wneud penderfyniadau doeth

Briff i Aelodau newydd y Cynulliad

Un o’r pethau sy’n cael eu gofyn i’r rhai sy’n gweithio ym maes adolygu allanol yn rheolaidd yw, ‘beth ydych chi’n ei wneud?’ Rydyn ni’n gwybod bod yr hyn rydyn ni’n ei wneud yn bwysig ac yn gwneud gwahaniaeth, a bod y dystiolaeth rydyn ni’n ei darparu’n helpu i newid pethau er gwell. Ond efallai y byddai papur briffio byr o help i’r rhai sydd heb ymgolli cymaint yn ein byd i ddeall beth yn union mae’n ei gynnwys? Roedden ni’n meddwl hynny.

Mae hyn yn bwysig iawn i’r Cynulliad Newydd, gydag etholiad 5 Mai, oherwydd bydd llawer o’r Aelodau Cynulliad yn newydd, heb fod yn gyfarwydd â’n gwaith ni o bosib. A byddant yn gwneud penderfyniadau am wasanaethau cyhoeddus o’r dechrau un yn eu swyddi newydd. Mae tystiolaeth gadarn o help i bobl wneud penderfyniadau da.

Felly rydyn ni wedi paratoi papur briffio byr, Archwilio, Arolygu a Rheoleiddio yng Nghymru [PDF 215KB Agorir mewn ffenest newydd]. Mae’n cyflwyno crynodeb o bwy ydyn ni a beth rydyn ni’n ei wneud. Gobeithio y bydd yn ddefnyddiol ac yn annog pobl i ddefnyddio ein gwaith ni i sicrhau gwybodaeth.

Wedi’r cyfan, mae’n rhaid i chi wybod ein bod ni’n bodoli a’r mathau o adroddiadau rydyn ni’n eu hysgrifennu cyn i chi wneud penderfyniadau am wasanaethau.

Bydd gwaith partneriaid Archwilio Cymru’n eich helpu chi i ateb cwestiynau fel y rhain:

  • Ydi fy nghyngor i, neu fy ysbyty’n cael ei reoli’n dda?
  • Ydi ysgolion Cymru’n gwella?
  • Sut gwnaeth hynny ddigwydd? E.e. Maes Awyr Caerdydd, Bwrdd Draenio Cymru
  • Ar beth maen nhw’n gwario’r holl arian?
  • Beth yw’r problemau mawr rydyn ni’n eu hwynebu yng Nghymru?
  • Unrhyw wybodaeth fanwl am bynciau penodol fel ydi Theatrau Llawdriniaethau Cymru’n gwella?
  • Ydi gwasanaethau’n helpu pobl hŷn i barhau’n annibynnol?

Felly mae ein hadroddiadau amrywiol yn ychwanegu at y wybodaeth sydd ar gael er mwyn i chi allu gwneud eich penderfyniadau eich hun am ysgolion a chartrefi gofal unigol a gwasanaethau cyhoeddus yn ehangach.

Mae’r papur briffio yma’n datgan cefndir ein gwaith ac yn tynnu sylw at ragor o adnoddau. Gobeithio y bydd pawb sy’n ei ddarllen yn teimlo ei fod o gymorth.

Chiwban arian

Rôl Partneriaid Arolygu Cymru wrth chwythu’r chwiban yng Nghymru

Neu ar bwy y dylwn chwythu’r chwiban os ydw i’n gweithio yng Nghymru?

Un o amcanion rhaglen Arolygu Cymru yw gweithio gyda’n gilydd yn effeithlon. Un ffordd allweddol o wneud hyn yw ‘rhannu a dysgu’ am ein dulliau mewnol o ran nifer o bethau rydym i gyd yn eu gwneud.

Un enghraifft o hyn yw chwythu’r chwiban: mae tri o’n pedwar partner yn ‘Bersonau Rhagnodedig’ o dan Ddeddf Datgelu er Lles y Cyhoedd 1998 (PIDA) [agorir mewn ffenest newydd], ac mae gennym oll bobl, boed yn weithwyr cyrff cyhoeddus Cymru neu’n aelodau o’r cyhoedd, sy’n cyflwyno pryderon i ni. Os yw’r pryderon gan aelodau o weithwyr, gallant (yn dibynnu ar natur y pryderon) gael eu dosbarthu fel chwythu’r chwiban.

Ystyr chwythu’r chwiban yw pan fydd gweithiwr yn rhoi gwybod i rywun am bryderon difrifol ynghylch camymddwyn neu gamymarfer yn y gweithle.

Mae gan bob partner ddulliau ar gyfer ymdrin â phryderon, a gallwch ddod o hyd iddynt ar ein gwefannau. Ond sylweddolwn nad yw bob amser yn hawdd darganfod â phwy y dylai darpar chwythwr chwiban gysylltu ag ef yng Nghymru.

Sy’n esbonio’r is-deitl: ar bwy y dylwn chwythu’r chwiban os ydw i’n gweithio yng Nghymru? I helpu, rydym wedi paratoi canllaw byr, syml ar ein priod gyfrifoldebau [agorir mewn ffenest newydd].

Yn gryno, os oes gennych bryder am y GIG, Gofal Cymdeithasol, Addysg neu werth am arian, twyll a llygredd mewn perthynas â darparu gwasanaethau cyhoeddus yng Nghymru, bydd y daflen hon yn eich helpu i benderfynu pa un o’n partneriaid y dylech gysylltu â hwy, a’r hyn y gallwch ddisgwyl fydd yn digwydd.

Gallwch gysylltu â ni hyd yn oed os nad ydych yn weithiwr a byddwn yn trin unrhyw bryderon o’r fath o ddifrif, ond ni fydd y mesurau diogelu o dan y Ddeddf Datgelu er Lles y Cyhoedd yn berthnasol.

Ni allwn warantu y byddwn yn cadw’ch pryder yn gyfrinachol nac y byddwn yn ymchwilio i bob pryder a godir yn fanwl, ond rydym yn cymryd pob cyswllt o ddifrif ac yn ei fwydo i mewn i’n gwybodaeth ar y cyd i’n helpu i arwain ein gwaith.

Gobeithio y bydd y daflen hon yn ddefnyddiol, a’r bwriad yw y bydd yn ategu canllawiau ehangach a manylach ar bartneriaid.

Rhagor o gyngor am ddulliau partneriaid:

Ceir hefyd nifer o ffynonellau allanol o gyngor, gan gynnwys yr elusen Public Concern at Work [agorir mewn ffenest newydd].

Pŵer cydweithio: Pam mae angen i gyrff archwilio ac arolygu yng Nghymru gysylltu mwy gyda’i gilydd

Mandy Townsend

Helo. Fy enw i yw Mandy Townsend ac mae gen i swydd newydd gyffrous rwyf am ddweud wrthych amdani.

Nid yw gweithio fel Rheolwr newydd Rhaglen Arolygu Cymru yn swnio’n gyffrous iawn nac ydi? Ond, credwch chi fi, mae’n rôl hynod wych sydd wedi ei chynllunio i helpu pobl yng Nghymru.

Sut ydw i’n gwneud hynny?

Rwy’n dwyn ynghyd y prif sefydliadau sy’n bodoli i helpu i sicrhau bod gwasanaethau cyhoeddus yn cyflawni’r hyn y dylent fod yn ei gyflawni. Rwy’n eu helpu i gydweithio, i rannu gwybodaeth a chydlynu eu gwaith mor effeithlon ac effeithiol â phosibl. Yr enw ar y gwaith hwn yw ‘Rhaglen Arolygu Cymru.’

Y 4 corff archwilio ac arolygu rwy’n siarad amdanyn nhw yw Swyddfa Archwilio Cymru (o dan arweiniad Archwilydd Cyffredinol Cymru), Arolygiaeth Gofal a Gwasanaethau Cymdeithasol Cymru (AGGCC), Estyn (Arolygiaeth Ei Mawrhydi dros Addysg a Hyfforddiant yng Nghymru) ac Arolygiaeth Gofal Iechyd Cymru (AGIC).

Mae’r rhan fwyaf o’n gwaith ar wahân i raddau helaeth, oherwydd bod gan bob corff ddibenion gwahanol a chyfreithiau gwahanol sy’n llywodraethu’r hyn sydd raid iddynt ei wneud. Ond fe all peth o’n gwaith fod yn canolbwyntio ar faterion cyffredin. Er enghraifft, mae gennym ni i gyd ran i’w chwarae o ran gwirio gwasanaeth cyhoeddus penodol; a cheir meysydd eraill lle mae dau neu dri ohonom yn eu rhannu’r cyfrifoldeb mewn cyfuniadau amrywiol er mwyn craffu ar agweddau o wasanaethau.

Er ein bod ni’n gwybod sut y mae ein gwaith yn ymwneud â’n gilydd, nid yw’r rhan fwyaf o bobl yn gwybod hyn. Felly, rydym wedi ysgrifennu papur byr i’w esbonio.

Yn bersonol, rwy’n hoffi’r crynodeb gweledol hwn:

Arolygu Cymru

Gallwch weld y cysylltiadau rhwng gwaith y pedwar corff archwilio ac arolygu ac mae’n golygu bod cydweithio yn ein helpu ni i gyd i fod yn fwy effeithlon.

Pam?

Ceir sawl rheswm am hyn – ac mae osgoi dyblygu ymdrech yn un ohonynt. Nid dim ond cyrff cyhoeddus sy’n awyddus inni beidio ag archwilio’r un peth ddwywaith. Yn bwysig iawn, nid ydym ni am wneud hynny ychwaith – mae’n gwastraffu ein hamser a’n hegni. Gallem fod yn defnyddio ein hadnoddau cyfyngedig i wneud rhywbeth arall.

Ond, y prif reswm, i mi o leiaf, yw ein bod yn fwy pwerus pan fyddwn yn gweithio gyda’n gilydd. Os ydym i gyd yn cyfrannu at yr un peth (boed yn dda neu’n ddrwg) ac yn adrodd arno bydd pobl yn sylwi, a bydd pethau’n newid.

Dyna pam rydym am weithio gyda’n gilydd cystal ag y gallwn. Wedi’r cwbl, y rheswm rydym i gyd yn dod i’r gwaith yw er mwyn gwella gwasanaethau i bobl Cymru – i wella pethau. Os gall Rhaglen Arolygu Cymru helpu ein partneriaid i wneud hyn yn fwy effeithlon, yna mae’n llwyddiant.

A dyna pam mae fy swydd yn gyffrous.

Ynglŷn â’r awdur:

Mandy Townsend ar wyliau mewn cwchDechreuodd Mandy Townsend ar ei gwaith fel Rheolwr Rhaglen Arolygu Cymru ym mis Chwefror 2015 ac mae wedi ei secondio i’r rôl ran-amser am ddwy flynedd.
Mae Mandy, sydd wedi’i lleoli yng ngogledd Cymru, yn treulio gweddill yr wythnos yn ei rôl wreiddiol fel Archwilydd Perfformiad Iechyd yn Swyddfa Archwilio Cymru.