Cydweithio i gyflawni adolygiad ar y cyd o drefniadau llywodraethu ym Mwrdd Iechyd Prifysgol Betsi Cadwaladr 2017

Mae Swyddfa Archwilio Cymru ac Arolygiaeth Gofal Iechyd Cymru (AGIC) wedi cwblhau eu pedwerydd adolygiad ar y cyd o drefniadau llywodraethu ym Mwrdd Iechyd Prifysgol Betsi Cadwaladr, ar 29 Mehefin 2017.

Clawr yr adroddiadDaethant i’r casgliad fod angen gwneud llawer o hyd, er bod y Bwrdd Iechyd ar y trywydd iawn. Gellir ddarllen yr adroddiad ar wefan Swyddfa Archwilio Cymru [agorir mewn ffenest newydd] ac ar wefan AGIC [agorir mewn ffenest newydd].

Fodd bynnag, nid diben y blog hwn yw canolbwyntio ar y casgliadau y daethpwyd iddynt. Yn hytrach,  mae’n seiliedig ar drafodaethau yr wyf i wedi’u cael ag aelodau’r tîm adolygu. Diben y blog yw myfyrio ar eu profiadau, a thrwy wneud hynny, amlygu manteision cydweithredu a nodi rhai ffactorau a gyfrannodd at weithio ar y cyd yn llwyddiannus a rhai o’r heriau posibl. Efallai nad yw’r hyn sy’n dilyn yn astrus iawn, ond rwy’n gobeithio y bydd y safbwynt gwahanol hwn ar archwilio ac arolygu yn ddiddorol i chi.

Cafwyd gwerth ychwanegol o gydweithio mewn nifer o ffyrdd, yn arbennig wrth gyfleu i’r Bwrdd Iechyd ddifrifoldeb yr heriau y mae’n eu hwynebu

O ran aelodau’r tîm adolygu, mae’r weithred o gael Swyddfa Archwilio Cymru ac AGIC at ei gilydd i gynnal yr adolygiad ar y cyd yn bwysig oherwydd ei fod yn rhoi neges glir i’r Bwrdd Iechyd a’i bartneriaid a’i randdeiliaid o ddifrifoldeb y pryderon am drefniadau llywodraethu yn y Bwrdd Iechyd.

Caiff y neges ei hatgyfnerthu gan mai’r adolygiad ar 29 Mehefin 2017 oedd y pedwerydd mewn cyfres o waith ar y cyd a wnaed ers 2012. Yn ystod y cyfnod hwnnw, mae’r adolygiadau ar y cyd o Betsi Cadwaladr gan AGIC a Swyddfa Archwilio Cymru wedi eu sefydlu yn gofnodion awdurdodedig o’r cynnydd a wnaed gan y Bwrdd Iechyd o ran mynd i’r afael â’r heriau mae’n eu hwynebu.

Dylai pwyslais y neges ac awdurdod yr adroddiad gynyddu’r tebygolrwydd y bydd y Bwrdd Iechyd yn cymryd camau yn y meysydd sy’n dal i beri pryder. Mae hyn yn cynnwys y pryder nad yw’r Bwrdd Iechyd wedi datblygu cynllun clir ar gyfer sut y dylid ail-lunio gwasanaethau clinigol yng Ngogledd Cymru i sicrhau eu bod yn hyfyw yn glinigol ac yn ariannol.

Trwy ddefnyddio sgiliau a phrofiadau perthnasol staff AGIC a Swyddfa Archwilio Cymru, crëwyd persbectif mwy cynhwysfawr o’r system gyfan o ran sut y mae prosesau’r Bwrdd Iechyd yn gweithio o brofiadau’r claf i fyny. Yn fras, cyfrannodd staff Swyddfa Archwilio Cymru arbenigedd a gwybodaeth am faterion ariannol a llywodraethu, a chyfrannodd staff AGIC wybodaeth am ofal a diogelwch cleifion.

‘Mae’n swnio’n ystrydebol, ond mae cydweithio llwyddiannus yn dechrau gyda pharodrwydd i gydweithio a thrwy gydnabod arbenigedd a sgiliau pobl eraill’

Yr unig her a nodwyd oedd diffyg man cyfrannol i gadw gwybodaeth, gan arwain at y rheidrwydd i rannu gwybodaeth drwy e-bost. Felly beth, yn ôl y tîm adolygu, oedd yn gyfrifol am lwyddiant y prosiect? A pha gyngor y byddai’n ei roi i eraill sy’n bwriadu gwneud gwaith tebyg ar y cyd? Yn sicr, mae llwyddiant y gwaith hwn i raddau helaeth yn ganlyniad y ffaith mai hwn oedd y pedwerydd darn o waith ar y cyd, ac felly roedd dull sefydledig o gydweithio a dealltwriaeth dda ohono.

Dywedodd un o aelodau’r tîm wrthyf, er ei fod yn swnio braidd yn ystrydebol, fod angen i’r rheini sy’n dechrau gweithio ar y cyd fod yn barod i weithio ag eraill a chydnabod y sgiliau a’r arbenigedd y gall cydweithwyr mewn sefydliadau eraill eu cyfrannu.
Hefyd, dywedwyd bod y llwyddiant yn ymwneud â chadw golwg ar y nod cyffredinol, yn hytrach na bod yn ddogmatig ynglŷn â’r broses. Ar yr un pryd, roedd yn bwysig sicrhau bod trefniadau rheoli’r prosiect wedi’u nodi’n glir, a bod y prosiect wedi’i reoli’n drylwyr i’w gwblhau o fewn yr amserlen y cytunwyd arni. Ymddengys bod cyfathrebu clir a rheolaidd hefyd yn allweddol i lwyddiant y prosiect. Cafodd elfennau allweddol o’r broses eu cyflwyno ar y cyd, megis gwaith maes ac adrodd i fwrdd Betsi Cadwaladr.
Mae hyn yn cysylltu â sylw cynharach a wnaed ynghylch sut mae gweithio ar y cyd wedi helpu i gyfleu difrifoldeb yr heriau i’r Bwrdd Iechyd.

I gloi, cyfeiriodd dau arweinydd y prosiect at gydweithio yn y dyfodol, nid rhwng Swyddfa Archwilio Cymru ac AGIC, ond rhwng AGIC ac Arolygiaeth Gofal a Gwasanaethau Cymdeithasol Cymru (AGGCC) ar dimau iechyd meddwl yn y gymuned. Felly cadwch lygad am yr adroddiad ar y cyd hwnnw y disgwylir ei gyhoeddi ddechrau 2018, ac am flog tebyg i hwn yn sôn am brofiadau tîm adolygu ar y cyd AGIC ac AGGCC.

Ynglŷn â’r awdur

Llun o'r awdur, Emma GilesCymerodd Dr Emma Giles drosodd fel Rheolwr Rhaglen Arolygu Cymru ym mis Mawrth 2017. Cyn hyn, roedd Emma yn arweinydd archwilio perfformiad gyda Swyddfa Archwilio Cymru.

Mae Emma yn hoff iawn o weithgareddau awyr agored, yn cynnwys beicio mynydd a cherdded. Mae ganddi ddoethuriaeth mewn Troseddeg, a oedd yn edrych ar sut roedd troseddwyr a staff cyfiawnder troseddol yn deall tegwch, a beth roedd y gwahanol safbwyntiau hyn ynghylch tegwch yn golygu ar gyfer y perthynas rhwng staff a throseddwyr.

Athro yn dysgu mewn ysgol

Rhaglen Arolygu Cymru yn gwneud cynnydd da

Dywedir weithiau bod adolygwyr allanol fel bysiau; maent i gyd yn ymddangos ar yr un pryd. A’r her i bartneriaid Arolygu Cymru, fel y pedwar prif gorff adolygu allanol yng Nghymru, yw dangos ein bod yn gweithio gyda’n gilydd yn effeithiol i gynllunio a chyflawni ein gwaith. Mae cydweithio o’r fath yn hanfodol er mwyn manteisio i’r eithaf ar ein priod adnoddau cyfyngedig ac ychwanegu’r gwerth mwyaf at gyrff cyhoeddus sy’n cael eu hadolygu a phobl Cymru.

Clawr blaen yr adroddiadRydym wedi cyhoeddi adolygiad o’r cynnydd [agorir mewn ffenest newydd] a wnaed gennym wrth gyflawni ein rhaglen, menter i wella cydweithredu a chydweithio rhwng y pedwar corff adolygu allanol yng Nghymru.

Mae’r enghreifftiau a’r astudiaethau achos a ddisgrifir yn y papur yn dangos i ba raddau mae’r pedwar corff adolygu eisoes yn cynllunio ac yn cyflawni gwaith ar y cyd, ac yn dangos sut, eto i aralleirio ymadrodd arall a ddefnyddir yn gyffredin, mae pedwar pen yn well nag un.

Mae’r papur yn nodi trefniadau hirsefydlog ar gyfer cydweithio, fel uwchgynadleddau iechyd a chyfarfodydd chwarterol rhwng penaethiaid Arolygu. Mae hefyd yn amlinellu menter newydd ddiweddar gan Estyn [agorir mewn ffenest newydd] a gwelliannau i arferion presennol AGGCC [agorir mewn ffenest newydd] sy’n dangos ymhellach yr ymrwymiad i rannu gwybodaeth gan bartneriaid Arolygu Cymru. Mae’n darparu manylion am gydweithio, yn benodol, ond nid yn gyfan gwbl, ym meysydd addysg ac iechyd. Er enghraifft, adolygiadau ar y cyd gan Estyn a Swyddfa Archwilio Cymru [agorir mewn ffenest newydd] o’r pedwar consortiwm rhanbarthol ar gyfer gwella addysg ac adolygiadau ar y cyd gan Arolygiaeth Gofal Iechyd Cymru ac AGGCC o anableddau dysgu a threfniadau Diogelu Rhag Colli Rhyddid.

 

Y camau nesaf i Arolygu Cymru

Dros y 18 mis nesaf, bydd Arolygu Cymru yn datblygu ei adolygiad thematig cenedlaethol ar y cyd cyntaf ar bwnc gwasanaethau i bobl ifanc. Bydd gweithio ar draws eu priod gylchoedd gwaith yn y modd hwn yn galluogi partneriaid Arolygu Cymru i ystyried y gwasanaethau a ddarperir i bobl ifanc gan wahanol gyrff cyhoeddus yn fwy cynhwysfawr ac yn adrodd yn fwy cyfannol ar brofiadau pobl ifanc o wasanaethau.  Bydd blog arall yn y dyfodol agos am y gwaith ar y cyd mae partneriaid Arolygu Cymru yn ei wneud ar wasanaethau ieuenctid yng Nghymru. Yn ogystal, bydd blog arall am yr adolygiad ar y cyd arfaethedig gan Arolygiaeth Gofal Iechyd Cymru a Swyddfa Archwilio Cymru o lywodraethu ym Mwrdd Iechyd Prifysgol Betsi Cadwaladr.

Bydd partneriaid Arolygu Cymru hefyd yn parhau i ymgysylltu â Llywodraeth Cymru wrth iddi ddatblygu ei chynlluniau ar gyfer diwygio llywodraeth leol, fel y nodwyd ym Mhapur Gwyn mis Ionawr 2017 ar ddiwygio llywodraeth leol.

Ynglŷn â’r awdur

emma-gilesCymerodd Dr Emma Giles drosodd fel Rheolwr Rhaglen Arolygu Cymru ym mis Mawrth 2017. Cyn hyn, roedd Emma yn arweinydd archwilio perfformiad gyda Swyddfa Archwilio Cymru.

Mae Emma yn hoff iawn o weithgareddau awyr agored, yn cynnwys beicio mynydd a cherdded. Mae ganddi ddoethuriaeth mewn Troseddeg, a oedd yn edrych ar sut roedd troseddwyr a staff cyfiawnder troseddol yn deall tegwch, a beth roedd y gwahanol safbwyntiau hyn ynghylch tegwch yn golygu ar gyfer y perthynas rhwng staff a throseddwyr.